Stephen Covey
Η πλειοψηφία των CEO έδειξε ταχύτητα στην αλλαγή
Με την πανδημία είδαμε πραγματικά γρήγορα ανακλαστικά από μικρομεσαίους και μεγάλες εταιρείες. Πρόσφεραν με κοινωνική ευθύνη, πειθάρχησαν, βοήθησαν εργαζόμενους και προστάτεψαν όσο μπορούσαν το business, παρά τις απώλειες. Διαφύλαξαν όχι μόνο τη λειτουργία τους, αλλά τους υπαλλήλους. Οπως σε κάθε φουρτούνα ο καπετάνιος θα κυβερνήσει το πλοίο, αντίστοιχα οι CEO έπρεπε να πάρουν γρήγορα τις σωστές αποφάσεις για να μη “ναυαγήσει” η επιχείρηση. Είναι αυτό κάτι εύκολο; Ο καθένας σε αυτή τη θέση μπορεί να το πραγματοποιήσει; Μάλλον όχι.
Η λεπτή γραμμή που χωρίζει την επιτυχία από την αποτυχία
Ποια είναι η διαφορά; Πού κρύβεται η λεπτή γραμμή που χωρίζει την επιτυχία από την αποτυχία σε καταστάσεις κρίσης; Όπως θα δείτε και στην ομιλία του Simon Sinek πιο κάτω, έχει αποδειχθεί (στους επιτυχημένους CEO) πως δεν είναι τα πτυχία, ούτε η δύναμη που η θέση δίνει. Είναι η πείρα σε συνδυασμό με την ικανότητα της ενσυναίσθησης, της συναισθηματικής νοημοσύνης και ο κύκλος εμπιστοσύνης. Αυτά σου επιτρέπουν όχι μόνο να ηγηθείς μια ομάδας με το όραμα που έχεις, αλλά και να αντιλαμβάνεσαι καλύτερα τι συμβαίνει γύρω σου. Να νιώθεις τον παλμό και να ανταποκρίνεσαι με αμεσότητα σε κάθε ανάγκη, κίνδυνο ή κρίση παρουσιαστεί. Να δρας και να αντιδράς με ταχύτητα και ψυχραιμία για να ξεπερνάς τα εμπόδια που παρουσιάζονται προστατεύοντας και όχι …θυσιάζοντας την ομάδα σου.
Peter Drucker
Απαιτούνται νέα χαρακτηριστικά
Συνεργάστηκα με πολλούς CEO και ξέρω ένα συμπεριφορικό pattern που αναπτύχθηκε πανομοιότυπο σε όλο τον κόσμο στα τελευταία 20 χρόνια. Ο καθένας από εμάς έχει μια γνώμη για τους ηγέτες των επιχειρήσεων και σε κάθε industry αποδίδουμε διαφορετικά perceptions: oι κακοί τραπεζίτες, οι ακριβοί λιανέμποροι, τα “αφεντικά”. Ας δούμε όμως τα χαρακτηριστικά-διαβατήριο που πρέπει να έχει ο CEO για να περάσει από την εποχή της ΕΞΟΥΣΙΑΣ στην εποχή της ΕΜΠΝΕΥΣΗΣ (και όπως πάντα λέω, όλα ξεκινούν ακόμη και από το μικρό μαγαζί των τριών εργαζόμενων):
- Ανοιχτόμυαλοι σε κάθε νέα σκέψη που λύνει προβλήματα (δεν έχουμε περιθώρια για αυθεντίες).
- Ηγούνται με ταπεινότητα και χαμόγελο (κάνουν τους άλλους να ανοίγονται).
- Ειλικρινής περιέργεια σε όλα και όλους (όχι τη συνήθη διαφωνία και απότομη απάντηση-κόντρα).
- Ακούνε περισσότερο από ότι μιλάνε (γιατί οι επιχειρήσεις θα περάσουν δύσκολες μέρες).
- Αναθέτουν την έρευνα κάθε νέας ιδέας σε νεότερους στην ιεραρχία (η επετηρίδα τελείωσε).
- Λένε με την καρδιά τους ευχαριστώ και μπράβο (κινητοποιούν το συλλογικό μυαλό της επιχείρησης).
Μάλιστα το MIT Sloan Management review εικονοποιεί εξαιρετικά τα 4 mindsets που πρέπει να έχουν υπόψη τους εκείνοι που κάνουν Lead:
4 mindsets #leaders should keep in mind → https://t.co/EYBfGQFPX8 pic.twitter.com/i43V5r92Xl
— MIT Sloan Management Review (@mitsmr) August 1, 2020
Συνηθίστε το, τίποτε δεν θα είναι δεδομένο στις επιχειρήσεις
Νέες συνθήκες όπως η τηλεργασία, ο περιορισμός εξόδων, οι απολύσεις, η ανάγκη ψηφιακού μετασχηματισμού αλλάζουν το μοντέλο κάθε επιχείρησης. Αυτό θα ενταθεί, οπότε ο CEO πρέπει να συμφιλιωθεί με την ιδέα “zero-base” για το πως οργανώνεται η επιχείρηση. Καλά φανταστήκατε, από λευκό χαρτί.
Κανόνας: συχνή επανεκτίμηση αποφάσεων > Δεν είναι μόνο οι υγειονομικοί κανόνες της πανδημίας, αλλά οι τόσες πολλές αλλαγές που συμβαίνουν στις αγορές. Οι επιχειρήσεις μας δεν έμαθαν να κάνουν συχνά αλλαγές. Είναι βέβαιο πως η ταχύτητα οργάνωσης που επέδειξαν στις αρχές της πανδημίας, τώρα θα γίνει ο κανόνας και πρέπει οι CEO να παίρνουν γρήγορα αποφάσεις, επανεκτιμώντας συνεχώς τι γίνεται γύρω τους, στον ανταγωνισμό, στις αγορές τους. Είναι ο μόνος τρόπος να αγκαλιάζουν νέες ιδέες και λύσεις διαρκώς, για να μη μείνουν πίσω ή εκτός αγοράς.
Κανόνας: ταχύτητα έναντι ακρίβειας > Οι επιχειρήσεις κοσκίνιζαν επί μακρόν τις αποφάσεις τους. Να το δει το αφεντικό, να το ξανασυζητήσουμε λίγο αργότερα, θα δούμε. Οι CEO δεν θα έχουν περιθώρια χρόνου. Θα κληθούν να παίρνουν γρήγορες αποφάσεις, και ας μην είναι απόλυτα ακριβείς. Πρέπει να δράσουν άμεσα, ακόμα και αν συμβούν λάθη που τελικά είναι προτιμότερα από το λάθος της καθυστέρησης ή της απραξίας. Ορίστε και επικοινωνήστε εσωτερικά ποιες είναι οι προτεραιότητες της εταιρείας. Εξουσιοδοτήστε ανθρώπους που θα μπορούν να παίρνουν μικρότερης κλίμακας αποφάσεις. Όλοι πρακτικά ευθυγραμμίζονται και αναλαμβάνουν δράση αποφορτίζοντας τα ανώτερα κλιμάκια. Αυτό θα είναι κρίσιμο στοίχημα για την Ελληνική μικρομεσαία επιχείρηση, όπου το “τι θα πει το αφεντικό” ήταν παράγοντας καθυστέρησης.
Κανόνας: από ανταγωνισμό, σε Co-creation > Πάντα συνέβαινε στις επιχειρήσεις, τα μεγάλα αφεντικά να έχουν μια απευθείας γραμμή επικοινωνίας ή να βρίσκονται εθιμοτυπικά στις συνεδριάσεις των ενώσεων, επιμελητηρίων κλπ. Τώρα απαιτείται να κάνετε τον ανταγωνισμό σας, από εχθρό σε συχνό συνομιλητή. Δεν θα χτυπηθεί απλά κάποια εταιρία, αλλά ολόκληρα industries. Το ‘peer to peer’ είναι ένας σοφός σύμβουλος για τον ιδιοκτήτη / CEO και αφορά το μέλλον. Και εδώ θα έχουμε ένα θεματάκι, μιας και οι Έλληνες δε φημίζονται για τη συνεργασία, αλλά είναι σημαντικό.
Κανόνας: αλλάξτε το “πρέπει να” με το “ηθικό ακμαίο” > Σε νορμάλ εποχές οι CEO έδειχναν το business leadership, την ικανότητα στρατηγικής και συμμετείχαν σε κάθε σημαντική απόφαση. ‘Ηταν λίγο σαν να είναι ο θεός στη συνάντηση Χ, και το “πρέπει να…” ήταν η πατερναλιστική προσέγγιση. Από εδώ και πέρα, λόγω των συχνών αλλαγών που θα συμβαίνουν, θα πρέπει να το πάρουν απόφαση πως μέσα σε τέτοια γενικευμένη ανασφάλεια (όλων των παραγόντων του επιχειρείν), ο Νο1 στόχος τους είναι να κρατήσουν ψηλά το ηθικό των ανθρώπων τους. Και αυτό απαιτεί δυνατά προσωπικά χαρακτηριστικά.
Κανόνας: πάνω απ’όλα οι άνθρωποί σας > Σε περιόδους κρίσης είναι πολύ σημαντικό να δίνουμε έμφαση και να στηρίζουμε τους ανθρώπους που έχουμε δίπλα μας. Να αναγνωρίζουμε ότι περνάνε δύσκολες στιγμές και σίγουρα αντιμετωπίζουν προκλήσεις τόσο σε επαγγελματικό όσο και σε προσωπικό επίπεδο. Είναι ζωτικής σημασίας οι ηγέτες να επιδείξουν ενσυναίσθηση και να στηρίξουν τους ανθρώπους τους. Φροντίστε τις ομάδες σας. Αλληλεπιδράστε με τους ανθρώπους σας και βρείτε τρόπους να τους παρακινήσετε. Οι άνθρωποί σας δεν είναι μόνο οι εργαζόμενοι αλλά και οι πελάτες σας. Όλο το δίκτυο επαφών που πλαισιώνει την επιχείρηση. Ενισχύστε τις σχέσεις και χτίστε εμπιστοσύνη προτείνοντας λύσεις που βοηθούν. Για παράδειγμα, προτείνετε προγράμματα πληρωμών που να διευκολύνουν την ρευστότητά τους, δώστε pro-bono υπηρεσίες και προϊόντα. Δείξτε πώς η εταιρεία σας στηρίζει όλες τις προσπάθειες που γίνονται για να ξεπεραστεί η κρίση με συμμετοχή σε διάφορες δράσεις.
Δεν είναι όλοι φτιαγμένοι για αυτό το game level
H αλήθεια δεν έχουν όλοι την κουλτούρα και την προσωπική στάση ζωής για να κάνουν αυτό το ρόλο, ιδιαίτερα σε επιχειρήσεις που δημιουργήθηκαν από ένα ιδρυτή ή από μία οικογένεια. Αλλά είναι ο μόνος δρόμος. Θέλει τόλμη και θάρρος να παραδεχτείς αυτά που δεν γνωρίζεις και να ζητήσεις εξωτερική βοήθεια και εμπειρογνωμοσύνη όταν τη χρειάζεσαι. Είναι, όμως, ο μόνος τρόπος, ώστε κάθε ισχυρός και ικανός ηγέτης να ξεπεράσει με επιτυχία ασταθείς και αβέβαιες καταστάσεις κρίσης, που θα φέρνουν τα κύμματα κρίσης στα επόμενα χρόνια. Και δεν παίζει ρόλο πόσο μικρή είναι η επιχείρηση. Αρκεί να περάσει τον κάβο με ασφάλεια και όραμα μπροστά!
Είμαι ο Τάσος Παγκάκης. Βοηθώ leaders και ομάδες να μετατρέπουν την αλλαγή σε ανάπτυξη, δουλεύοντας στο τρίγωνο Στρατηγική–Επικοινωνία–Εκτέλεση. Παρεμβαίνω όπου υπάρχει ασάφεια, για να δώσω πλαίσιο αποφάσεων, καθαρό narrative και roadmap. Λιγότερο θόρυβο, περισσότερη ευθυγράμμιση, σωστή υλοποίηση. Αν θέλεις ξεκάθαρη κατεύθυνση στη στρατηγική, μίλησέ μου και θα σε βοηθήσω.
